Bài học đắt giá về việc chăm sóc vết thương cho người già nằm lâu một chỗ.
Việc chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, đặc biệt là những cụ nằm lâu một chỗ, chưa bao giờ là điều dễ dàng. Đôi khi, chỉ từ một vết trầy xước nhỏ như hạt đỗ, nếu không được xử lý đúng cách, có thể biến thành một ổ loét hoại tử sâu hoắm, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
Bài viết này chia sẻ về một ca lâm sàng điển hình: Cụ bà 83 tuổi với vết loét vùng cùng cụt nghiêm trọng, qua đó rút ra những bài học trong việc phòng ngừa và điều trị loét tì đè ở người già.
I. Cận cảnh ca loét da lâm sàng: Khi sự chủ quan dẫn đến hậu quả nghiêm trọng
Tại cơ sở y tế, chúng tôi vừa tiếp nhận một bệnh nhân 83 tuổi trong tình trạng vùng cùng cụt bị loét sâu, rộng, bốc mùi hôi và có dấu hiệu hoại tử lan rộng. Đáng buồn thay, người nhà chia sẻ rằng: "Ban đầu nó chỉ là một vết trầy xước nhỏ bằng đầu ngón tay".
Do tâm lý chủ quan, gia đình đã tự ý mua thuốc về bôi và băng kín vết thương tại nhà. Chính việc băng kín sai cách đã khiến vết thương bị bí ẩm, tạo điều kiện cho vi khuẩn kị khí phát triển mạnh, dẫn đến nhiễm trùng sâu vào tận xương chỉ sau một thời gian ngắn.
II. Tại sao người cao tuổi dễ bị loét và diễn tiến nhanh?
Ở người già, đặc biệt là người trên 80 tuổi, cơ thể có những đặc điểm khiến các tổn thương da trở nên cực kỳ nguy hiểm:
-
Da mỏng và lão hóa: Lớp biểu bì mất đi độ đàn hồi, dễ bị rách ngay cả khi chỉ có tác động nhẹ hoặc ma sát với ga giường.
-
Tuần hoàn máu kém: Hệ thống mạch máu suy giảm khiến việc vận chuyển chất dinh dưỡng đến vùng tổn thương bị hạn chế, làm vết thương cực kỳ chậm lành.
-
Ít vận động: Người cao tuổi nằm lâu một chỗ khiến vùng da ở các điểm tì đè (cùng cụt, gót chân, xương hông) bị thiếu máu cục bộ, dẫn đến chết mô.
-
Bệnh nền kèm theo: Tiểu đường, cao huyết áp hoặc suy dinh dưỡng làm giảm sức đề kháng, khiến một vết xước nhỏ cũng dễ dàng nhiễm trùng.
III. Những sai lầm tai hại khi tự chăm sóc vết loét tại nhà
Nhiều gia đình vô tình khiến tình trạng của người thân nặng thêm do những quan niệm sai lầm:
-
Băng kín quá chặt: Nghĩ rằng băng kín sẽ tránh vi khuẩn, nhưng thực tế lại gây bí, tạo môi trường nóng ẩm cho vi khuẩn "ăn" sâu vào mô.
-
Sử dụng thuốc lá, thuốc bột dân gian: Rắc các loại bột không rõ nguồn gốc lên vết thương tạo thành lớp vảy giả, bên dưới mủ vẫn tích tụ và phá hủy tổ chức bên trong.
-
Chậm trễ trong việc thăm khám: Đợi đến khi vết loét có mùi hôi hoặc bệnh nhân sốt cao mới đưa đi viện thì thường đã ở giai đoạn 3 hoặc 4 (loét sâu vào cơ, xương).
IV. Dấu hiệu cảnh báo vết loét đang chuyển biến xấu
Nếu đang chăm sóc người già tại nhà, bạn cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu sau để can thiệp kịp thời:
-
Đau tăng dần: Bệnh nhân than đau dữ dội hoặc có biểu hiện nhăn nhó khi chạm vào vùng tổn thương.
-
Rỉ dịch bất thường: Vết thương tiết nhiều dịch, có màu vàng đục, xanh hoặc lẫn máu.
-
Mùi hôi: Đây là dấu hiệu điển hình của tình trạng hoại tử và nhiễm trùng.
-
Thay đổi màu sắc da: Vùng da xung quanh vết loét trở nên đỏ rực, tím tái hoặc đen sạm (dấu hiệu mô chết).
V. Nguyên tắc "vàng" trong chăm sóc và phòng ngừa loét tì đè
Để tránh những "ổ loét" đau đớn cho người cao tuổi, hãy tuân thủ các nguyên tắc sau:
1. Thay đổi tư thế thường xuyên
Đây là việc quan trọng nhất. Cần lật người, thay đổi tư thế cho bệnh nhân ít nhất 2 giờ một lần để giải tỏa áp lực cho vùng cùng cụt.
2. Giữ vệ sinh da sạch sẽ, khô thoáng
-
Sử dụng đệm nước hoặc đệm hơi chuyên dụng để giảm áp lực.
-
Vệ sinh sạch sẽ sau khi bệnh nhân đi đại tiểu tiện, đảm bảo vùng da tì đè luôn khô ráo.
3. Dinh dưỡng đầy đủ
Tăng cường đạm (protein), vitamin C và kẽm để hỗ trợ quá trình tái tạo mô và tăng sức đề kháng.
4. Điều trị loét da hiệu quả
Khi có vết loét, cần được bác sĩ hoặc điều dưỡng chuyên khoa đánh giá độ sâu để có phác đồ phù hợp.
.jpg)
VI. Kết luận
Sử dụng Cao dán vết thương Dr Dư Tuy để chăm sóc đúng cách ngay từ khi vết thương còn là một "vết trầy nhỏ" không chỉ giúp người cao tuổi tránh được đau đớn, nhanh lành thương mà còn tiết kiệm đáng kể chi phí điều trị lâu dài. Đừng để sự thiếu hiểu biết biến một tổn thương nhỏ thành một thảm họa về sức khỏe.
