ÁP XE SAU TIÊM – BIẾN CHỨNG NGUY HIỂM NẾU CHỦ QUAN
Chỉ một mũi tiêm tưởng chừng rất bình thường để điều trị bệnh hoặc tiêm vaccine phòng ngừa. Nhưng nếu quy trình không đảm bảo vô trùng hoặc chăm sóc sai cách, hậu quả có thể là áp xe sau tiêm. Đây là một biến chứng nguy hiểm, gây đau đớn và dễ bị bỏ qua ở giai đoạn đầu.
Nhiều người chủ quan cho rằng: “Chỉ sưng chút thôi, vài hôm sẽ tự khỏi”. Thực tế, sự chủ quan này có thể dẫn đến những ca phẫu thuật đau đớn.
1. Áp xe sau tiêm là gì?
Áp xe sau tiêm là tình trạng một khối mủ tích tụ tại vị trí vừa tiêm thuốc hoặc vaccine. Đây là kết quả của phản ứng viêm cấp tính do vi khuẩn xâm nhập hoặc do phản ứng hóa học của thuốc với mô cơ thể.
Ổ áp xe thường là một bọc chứa mủ, xác vi khuẩn và các tế bào bạch cầu. Nếu không được xử lý, khối áp xe sẽ to dần, gây áp lực lên các dây thần kinh và mạch máu xung quanh, dẫn đến hoại tử mô.
2. Nguyên nhân gây áp xe sau tiêm thường gặp
Có 3 nguyên nhân chính dẫn đến biến chứng này:
-
Vi phạm nguyên tắc vô khuẩn: Dụng cụ tiêm (kim tiêm, ống tiêm) không sạch hoặc sát khuẩn da vùng tiêm không kỹ.
-
Kỹ thuật tiêm sai: Tiêm quá nông, tiêm sai vị trí hoặc tiêm thuốc quá nhanh khiến thuốc không tan hết, ứ đọng gây kích ứng mô.
-
Thuốc tiêm đặc thù: Một số loại thuốc dạng dầu hoặc thuốc có tính kích ứng cao nếu không được tiêm sâu vào bắp thịt sẽ dễ gây áp xe vô khuẩn.
-
Chăm sóc sau tiêm sai cách: Dùng tay bẩn chạm vào vết tiêm, đắp các loại lá, thuốc không rõ nguồn gốc theo dân gian lên vết tiêm.
3. Dấu hiệu nhận biết sớm "Thời điểm vàng"
Đừng đợi đến khi vùng tiêm sưng to mới đi khám. Hãy chú ý các dấu hiệu sau:
-
Sưng đau ngày càng tăng: Cảm giác đau nhức không giảm sau 24-48 giờ mà ngày càng trầm trọng hơn.
-
Nóng và đỏ: Vùng da quanh chỗ tiêm đỏ ửng, khi sờ vào cảm thấy nóng hơn các vùng da khác.
-
Xuất hiện khối cứng: Ban đầu là một khối sưng cứng, sau đó bắt đầu mềm dần ở giữa (dấu hiệu hóa mủ).
-
Triệu chứng toàn thân: Sốt cao, mệt mỏi, nổi hạch ở bắp tay hoặc bẹn (tùy vị trí tiêm).
Cảnh báo: Nếu bạn thấy vùng tiêm có cảm giác "bập bùng" khi ấn vào, đó là lúc mủ đã hình thành rất nhiều.
4. Biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời
Nếu chủ quan để áp xe tự khỏi, bạn có thể đối mặt với:
-
Nhiễm trùng lan rộng: Vi khuẩn từ ổ áp xe đi vào máu gây nhiễm khuẩn huyết, đe dọa tính mạng.
-
Hoại tử mô: Các mô xung quanh ổ mủ bị phá hủy, để lại sẹo sâu, lõm da vĩnh viễn.
-
Phải rạch dẫn lưu: Khi mủ đã hình thành, việc dùng kháng sinh đơn thuần thường không hiệu quả. Bác sĩ buộc phải can thiệp bằng cách rạch da để tháo mủ, gây đau đớn và kéo dài thời gian hồi phục.
5. Cách xử lý đúng y khoa khi nghi ngờ áp xe
Khi thấy vị trí tiêm có dấu hiệu bất thường, hãy thực hiện các bước sau:
-
KHÔNG tự ý nặn, lễ mủ hoặc đắp bất cứ thứ gì lên vết tiêm.
-
KHÔNG tự ý mua thuốc kháng sinh liều cao khi chưa có chỉ định.
-
CẦN theo dõi nhiệt độ cơ thể thường xuyên.
-
ĐẾN NGAY cơ sở y tế để được bác sĩ siêu âm kiểm tra mức độ tụ mủ và có hướng xử lý kịp thời (uống thuốc kháng viêm hoặc chích rạch dẫn lưu).
6. Lời khuyên phòng ngừa áp xe sau tiêm
-
Luôn chọn các cơ sở y tế uy tín để thực hiện thủ thuật tiêm truyền.
-
Đảm bảo quy trình vô khuẩn: Kim tiêm phải mới, còn nguyên bao bì.
-
Giữ vệ sinh vết tiêm sạch sẽ trong vòng 24 giờ đầu.
-
Tuân thủ chỉ dẫn của nhân viên y tế về việc theo dõi sau tiêm.
Kết luận: Áp xe sau tiêm không chỉ là một vết sưng thông thường. Đó là tín hiệu cảnh báo nhiễm trùng mà bạn tuyệt đối không được lơ là. Hãy lắng nghe cơ thể và thăm khám sớm để bảo vệ sức khỏe của chính mình.
